18 Aralık 2008

Zeytin ihracatı 100 milyon dolara dayandı

Türkiye, zeytin ihracatında 2007/08 sezonunun bitmesine bir ay kala 98 milyon 774 bin 981 dolarlık zeytin ihraç etti. Türkiye geçen sezon aynı zaman diliminde ise 83 milyon 493 bin 939 dolarlık zeytin ihraç etmişti. Zeytin ihracatımız bu sezon, geçen sezona göre yüzde 18’lik artış gösterdi.

Zeytin ihracatımız artış gösterirken, zeytinyağı ihracatında çok kötü bir sezonu geride bırakıyoruz. Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği’nin kayıtlarına göre, Türkiye, 01 Kasım 2006 – 31 Ağustos 2007 tarihleri arasında 130 milyon 528 bin 860 dolarlık zeytinyağı ihraç etmişken, 01 Kasım 2007 – 31 Ağustos 2008 tarihleri arasında 65 milyon 195 bin 124 dolarlık altın sıvı ihraç edebildi. Zeytinyağı ihracatımızdaki düşüş yüzde 51’e ulaştı.

Türkiye, zeytin ve zeytinyağı sektörü 2006-07 sezonunda toplam 214 milyon 22 bin 799 dolarlık ihracat yapmışken, 2007-08 sezonunda bu rakam yüzde 31’lik düşüşle 163 milyon 970 bin 105 dolara geriledi. Zeytin ihracatı 2006-07 sezonunda sektörün toplam ihracatında yüzde 39’luk pay ile temsil edilirken, 2007-08 sezonunda bu rakam yüzde 60’ın üzerine çıktı. Zeytin ihracatı tarihinde ilk kez 2007-08 sezonunda zeytinyağı ihracatının üzerine çıktı. Türkiye’de hammadde fiyatlarının yüksekliği ve döviz kurlarının düşüklüğü üst üste gelince Türkiye dünya zeytinyağı piyasalarında fiyat tutturamaz ve ihracat yapamaz konuma geldi.

Zeytin ve zeytinyağı ihracatında rakamlara miktar bazında baktığımızda Türkiye 2006-07 sezonunda 10 aylık dönemde 38 bin 163 tonluk altınsıvı ihraç etmişken, bu sezon aynı zaman aralığında 14 bin 415 ton zeytinyağı ihraç etme başarısını gösterebildi. Geçen sezon ortalama 3420 dolar/ton olan zeytinyağı ihraç fiyatı bu yıl 4520 dolar/ton rakamına ulaştı. Zeytinyağı ihraç fiyatımız ortalama ton başına 1100 dolar artmış oldu.

ALTIN SIVI İHRACATINDA KANADA ZİRVEYE ÇIKTI

Zeytinyağı ihracatına ülkeler bazında bakıldığında 01 Kasım 2007-31 Ağustos 2008 döneminde, Kanada 10 milyon 266 bin dolarlık ihracat ile birinci sıradaki yerini sağlamlaştırdı. Kanada, Türkiye’nin yaptığı zeytinyağı ihracatında yüzde 16’lık dilimi temsil etti.

3 ay öncesine kadar Türkiye’nin en fazla zeytinyağı ihraç ettiği ülke olan Amerika Birleşik Devletleri ise 8 milyon 810 bin dolarlık ihracat ile en fazla zeytinyağı ihraç ettiğimiz ikinci ülke oldu. Zeytinyağı ihracatında her geçen gün daha güçlü konumuna gelen Japonya ise 7 milyon 860 bin dolarlık ihracat ile üçüncü sıradaki yerini korudu.

İtalya, 2007/08 sezonunun aynı zaman aralığında ise 4 milyon 231 bin dolarlık altınsıvı ihracatı ile dördüncü sırada kendisine yer buldu. 3 milyon 605 bin dolarlık zeytinyağı ihracatı ile Avusturalya en fazla ihracat yaptığımız 5. Ülke oldu. İlk beş ülkenin zeytinyağı ihracatımızdaki payı yüzde 53 olarak gerçekleşti. Türkiye bu sezon 78 ülkeye altınsıvı ihraç etme başarısı gösterdi.

ZEYTİN İHRACATINDA ROMANYA VE ALMANYA BAŞI ÇEKİYOR

Türkiye, zeytinyağı ihracatında tarihinin en kötü sezonlarından birisini yaşarken, zeytin ihracatında başarılarla dolu bir sezon geçiriyor. Zeytin ihracatçıları, 2007/08 sezonunun ilk dokuz aylık döneminde yüzde 18’lik artışla 98 milyon 774 bin 981 dolara ulaştı. Siyah zeytin ihracatı 82 milyon 933 bin dolarla aslan payını aldı. Aynı zaman diliminde yeşil zeytin ihracatı ise 15 milyon 841 bin dolar oldu.

Türkiye, 2007/08 sezonunda en fazla siyah zeytin ihracatını 22 milyon 33 bin dolar ile Almanya’ya gerçekleştirdi. Zeytin ihracatçılarının güçlü pazarlarından Romanya’ya ise 17 milyon 197 bin dolarlık siyah zeytin ihraç edilirken, bu ülkeyi 11 milyon 397 bin dolarlık ihracat ile Bulgaristan izledi. Türkiye 2007/08 sezonunun 9 aylık döneminde 67 ülkeye siyah zeytin ihraç etti.

2007/08 sezonunda, yeşil zeytin ihracatında en fazla ihracat yapılan ülke siyah zeytin ihracatında olduğu gibi Almanya oldu. Türkiye, bu sezon Almanya’ya 5 milyon 831 bin dolarlık yeşil zeytin ihraç etti. Almanya’yı 1 milyon 727 bin dolarlık ihracat ile ABD, 1 milyon 132 bin dolarlık yeşil zeytin ihracatı ile Romanya izledi. Türkiye, yeni sezonda 62 ülkeye yeşil zeytin ihraç etti.

TÜRKİYE’NİN ÜLKELERE GÖRE ZEYTİNYAĞI İHRACATI

ÜLKE 01 KASIM 2006– 31 AĞUSTOS 2007 01 KASIM 2007 – 31 AĞUSTOS 2008 DEĞİŞİM
KANADA 11.794.029 10.266.645 -15
ABD 35.987.318 8.810.767 -76
JAPONYA 6.772.426 7.860.838 16
İTALYA 28.338.652 4.231.576 -85
AVUSTURALYA 6.407.747 3.605.376 -44
İLK 5 ÜLKE TOPLAMI 89.300.172 34.775.202 -61
DİĞER ÜLKELER 41.228.688 30.419.922 -26
TOPLAM 130.528.86065.195.124 -51

* Sıralama için 01 Kasım 2007 – 31 Ağustos 2008 zaman aralığı esas alınmıştır.

Murat Demircan